Portal  
Onderzoek
Kennisnet Onderzoekreeks

De Kennisnet onderzoeksreeks is bedoeld voor management en leraren in het onderwijs en voor instellingen en organisaties die het onderwijs ondersteunen bij effectief en efficiënt gebruik van ict.
Deze reeks heeft als doel het onderwijs te informeren over wat werkt met ict. Daarvoor wordt gebruik gemaakt van ervaringen van onderwijsprofessionals en resultaten van wetenschappelijk onderzoek inde praktijk.Kennisnet ondersteunt het onderwijsveld door het stimuleren van kennisontwikkeling over doelmatig gebruik van ict voor (levenlang) leren.

Gratis abonnement op de Onderzoeksreeks
Neem nu een gratis abonnement op de Kennisnet Onderzoeksreeks en u bent altijd op de hoogte van de laatste onderzoeksresultaten op het gebied van effectief en efficiënt gebruik van ict in het onderwijs.

Gedrukte uitgaven van alle onderstaande edities uit de Kennisnet Onderzoeksreeks kunnen worden besteld via bestellen.kennisnet.nl.




  

Kennis van Waarde maken Eerst onderwijsvisie, dan techniek
December 2009
Nadenken over de mogelijkheden van techniek is inspirerend. Tegelijkertijd blijkt keer op keer dat een eenzijdige gerichtheid op techniek zelden leidt tot structurele verandering in de klas. Er wordt geëxperimenteerd en gaat daarna over tot de orde van de dag. Deze twintigste publicatie beschrijft de resultaten van een aantal proefprojecten met een omgekeerde werkwijze: Eerst een onderwijsvisie formuleren en dan bekijken hoe techniek daarbij kan ondersteunen. Een opvallend onderzoeksresultaat is dat scholen die het onderwijs blijven geven dat ze altijd gaven, en daar ict aan toevoegen, erin slagen om ict in relatief korte tijd te integreren. Scholen die ict-gebruik aangrijpen om ook het onderwijs zelf te vernieuwen, blijken hier meer moeite mee te hebben. De route naar rendement en innovovatie met ict lijkt in de praktijk dan ook vooral gebaat bij kleine stappen voorwaarts.
Eerst onderwijsvisie, dan techniek [PDF 1505 Kb ]

Simulaties in vo

Wat weten we over … computersimulaties in het VO?
December 2009
In deze negentiende uitgave in de Onderzoeksreeks  bespreken de hoogleraren Ton de Jong en Wouter van Jolingen van de Universiteit Twente het gebruik van computersimulaties in het onderwijs. Simulaties blijken een krachtig hulpmiddel om het leren van leerlingen te ondersteunen. Leerlingen profiteren vooral van de mogelijkheden van simulaties wanneer deze worden ingezet door een docent die weet wanneer dit wel en wanneer dit niet werkt. Simulaties  zijn niet zondermeer geschikt voor elk onderwerp of elke leerling.


Computersimulaties in het vo [PDF 1613 Kb ]

Hier heb ik niks aan

"Hier heb ik niets aan!" Essaybundel over bruikbaar digitaal leermateriaal
November 2009
De titel van dit boek geeft in één simpele uitspraak een van de meest weerbarstige barrières weer die verdere integratie van ict binnen het onderwijs in de weg staat. Het probleem: leraren willen meer gebruik maken van digitaal leermateriaal,er is ook steeds meer materiaal beschikbaar, maar nog steeds vinden leraren en schoolleiders het aanbod niet bruikbaar. Waar ligt de oorzaak van dit probleem en welke maatregelen zouden we moeten treffen om te voorzien in de behoefte aan bruikbaar digitaal leermateriaal in het onderwijs? Kennisnet heeft experts uit verschillende disciplines uitgenodigd een antwoord te geven op deze vraag.


Hier heb ik niks aan

Jongeren en

Jongeren en interactieve media
Oktober 2009
Sluit de manier waarop we onderwijs geven nog wel voldoende aan bij de manier van werken, denken en leven van jongeren die nu opgroeien? De ‘netgeneratie' verwijst naar de huidige generatie jongeren, die opgegroeid is in een vergaand gedigitaliseerde wereld. Maar is de huidige generatie daadwerkelijk zo anders dan eerdere generaties?
De zeventiende publicatie in de Onderzoeksreeks richt zich op deze vraag. Jongeren zijn ondervraagd naar hun gebruik van interactieve media, geconcludeerd kan worden dat er géén sprake is van één homogene generatie jongeren. Het gebruik van digitale media onder jongeren blijkt heel divers. Bovendien zijn de meeste jongeren helemaal niet zo vergevorderd in het gebruik van interactieve media als vaak verondersteld.


Download de publicatie Jongeren en interactieve media (2009) [PDF 1377 Kb ]

kwaliteit digileermateriaal

Kwaliteit van digitaal leermateriaal: taalonderwijs op de basisschool
September 2009
Er komt steeds meer digitaal leermateriaal op de markt. Dit geldt ook voor het talenonderwijs in het basisonderwijs, maar welk materiaal is geschikt? De zestiende publicatie in de onderzoeksreeks biedt twee instrumenten die leerkrachten helpen digitaal leermateriaal te selecteren die past bij het onderwijs dat zij willen geven. Het beoordelingsinstrument Digitale leermiddelen Taalonderwijs is een checklist waarmee leerkrachten zelf materiaal kunnen beoordelen op kwaliteit. De Digitale Taallijn is een overzicht van de belangrijkste materialen die nu worden gebruikt, waarbij word aangegeven op welke groep en welke leerdomeinen deze materialen betrekking hebben.


Download: Kwaliteit van digitaal leermateriaal: taalonderwijs op de basisschool [- 1163 Kb ]

taalontwikkeling

Taalontwikkeling bij jonge kinderen
September 2009
Wat weten we over ict en taalontwikkeling bij jonge kinderen? De vijftiende publicatie in de Kennisnet Onderzoeksreeks belicht digitale boeken en andere computerprogramma's die de taalontwikkeling van jonge kinderen ondersteunen en beschrijft de belangrijkste inzichten uit onderzoek naar het gebruik van deze toepassingen.


Download: Taalontwikkeling bij jonge kinderen [- 1694 Kb ]

Samen Engels leren spreken

Samen Engels Leren Spreken
Augustus 2009
Deze veertiende publicatie in de Onderzoeksreeks doet verslag van een onderzoek naar de inzet van de multimediale lessenserie ‘Samen Engels Leren Spreken'. De resultaten laten zien dat door de inzet van ict-toepassingen de spreekvaardigheid Engels van vmbo-leerlingen sterk kan verbeteren.


Download: 'Samen Engels Leren Spreken' [PDF 1971 Kb ]

Onderzoekresultaten

De Onderzoeksresultaten van Leren met Effect
April 2009
De inzet van ict in het onderwijs kunnen leiden tot een hogere motivatie en betere leerresultaten, dit is een van de resultaten die naar voren komen uit  het onderzoeksprogramma Leren met meer effect. In dit programma voerden tien scholen voor voortgezet onderwijs elk een eigen experiment met de inzet van ict uit. De resultaten van het onderzoek worden beschreven in de dertiende uitgave in de Kennisnet Onderzoeksreeks. Deze laten zien onder welke condities gebruik van ict in het onderwijs wel of juist geen verbetering is.


Leren met meer effect: de onderzoeksresultaten [PDF 1190 Kb ]
Leren met meer effect: bijlagenboekje [PDF 423 Kb ]

Betrouwbaar?

De betrouwbaarheid van internetbronnen
maart 2009
Voor wie weet waar hij moet zoeken bevat internet een schat aan informatie. Leerlingen gebruiken steeds vaker internetinformatie als bron van informatie, bijvoorbeeld voor werkstukken. Maar vaak zijn ze slecht voorbereid om zelf, als eigen poortwachter, de informatie die ze tegenkomen kritisch te beoordelen. De twaalfde publicatie in de Kennisnet Onderzoeksreeks geeft docenten goed inzicht in de vakuilen van internet, maar het biedt ook concrete aanwijzingen waarmee docenten hun leerlingen beter voorbereid internet op kunnen laten gaan.


de betrouwbaarheid [PDF 2618 Kb ]

Web 2.0

Web 2.0 als leermiddel
maart 2009
Uit onderzoek blijkt dat jongeren heel veel gebruik maken van internet, maar zij toch zeker niet allemaal tot voorlopers op internet gerekend mogen worden. De toepassingen die ze vaak gebruiken, zoals MSN en Hyves, benutten ze vooral om te communiceren met vrienden en te ‘spelen' met hun identiteit. Deze zogenaamde Web 2.0 toepassingen vinden ze vaak minder geschikt voor schoolactiviteiten. De elfde publicatie in de Kennisnet Onderzoeksreeks doet verslag van een onderzoek naar wat jongeren weten over internet en deze Web 2.0 toepassingen en hoe zij aankijken tegen het gebruik ervan.


web 2.0 [PDF 1098 Kb ]

homozappiens HomoZappiens@Schonenvaart.mbo
januari 2009
Met de opmars van het competentiegericht beroepsonderwijs staan steeds meer instellingen voor de vraag of ict benut kan worden om studenten te helpen die competenties te ontwikkelen die ze nodig zullen hebben in hun latere beroep. De tiende publicatie in de Kennisnet Onderzoeksreeks, HomoZappiens@Schonenvaart.mbo, beschrijft een onderzoek naar het gebruik van de digitale leeromgeving Schonenvaart binnen het Regionaal Opleidingscentrum (ROC) Nijmegen. Schonenvaart is een competentiegerichte, digitale leeromgeving, waarin de student beroepsgerichte opdrachten doet alsof hij werkzaam is in de praktijk.
Download 'HomoZappiens@Schonenvaart.mbo' [PDF 830 Kb ]

life

Leren in Second Life
november 2008
In de nieuwe publicatie in de Kennisnet Onderzoeksreeks 'Leren in Second Life' wordt verslag gedaan van een onderzoek naar de potentiële meerwaarde van virtuele leeromgevingen voor kwaliteitsverbetering van het onderwijs. Het onderzoek, in opdracht van Kennisnet uitgevoerd door onderwijskundig adviesbureau Cocon, laat zien dat Second Life een aantrekkelijke, unieke en sterke leeromgeving kan zijn. Hiervoor moeten er wel flinke inesteringen worden gedaan in een goed educatief ontwerp en een zinvolle relatie met het curriculum of leerweg. 


Download 'Leren in Second Life' [PDF 814 Kb ]

onderzoeksreeks 7 Ict levert maatwerk in het (v)so
Oktober 2008
In deze publicatie wordt verslag gedaan van onderzoek naar het gebruik van ict in vijf scholen voor speciaal onderwijs. Deze praktijkbeschrijvingen illustreren de verscheidenheid aan en opbrengsten en toepassingsmogelijkheden van ict in het speciaal onderwijs.
Download 'Ict levert maatwerk in het (v)so' [- 1068 Kb ]

kennis van waarde maken - digitale schoolborden in po Digitale schoolborden in het po
Oktober 2008
Een publicatie over de invoering van digitale schoolborden in het primair onderwijs door middel van zogenaamde 'warme overdracht'. Leraren leren de (on)mogelijkheden van digitale schoolborden kennen door bij elkaar in de klas te kijken, te experimenteren en samen te werken.
Download 'Digitale schoolborden in het po' [- 941 Kb ]

Web 2 in de BVE Web 2 in de BVE
juli 2008
Het onderzoek 'Web 2 in de BVE' doet verslag van een eerste inventarisatie en evaluatie van gebruik van Web 2.0 programma's en tools als (informele) leermiddelen in het beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie. De term Web 2.0 is een verzamelnaam voor interactieve websites en web-based toepassingen, die veelal in het teken staan van het communiceren over en het delen van informatie. Met Web 2.0 toepassingen kan gemakkelijk samengewerkt en geleerd worden. Daarom wordt ook wel gesproken van social software.
Download 'Web 2 in de BVE' [PDF 498 Kb ]

Games in het vmbo Games in het (v)mbo
februari 2008
Over het geheel genomen zijn de opbrengsten die studenten en docenten ervaren na het spelen van games positief. Studenten vinden leren met computergames makkelijker en leuker dan leren met boeken. Docenten zien de meerwaarde van het game-onderwijs vooral in de motivatie van studenten en uitbreiding van variatie in het onderwijs. Opmerkelijk is dat na het spelen van games de docenten hun aanvankelijk optimisme over de bijdrage van games aan aantrekkelijker onderwijs ietwat temperen. De praktijkgegevens uit dit onderzoek helpen de onderwijspraktijk bij het maken van realistische inschattingen over de inzet en opbrengsten van games voor leren.
Download 'Games in het (v)mbo' [PDF 967 Kb ]

Ict werkt in het vmbo Ict werkt in het vmbo!
januari 2008
'Ict werkt in het vmbo!' bevat de samenvatting van de resultaten van een onderzoek naar rendement van ict in het vmbo. In deze samenvatting van het onderzoeksrapport wordt verslag gedaan van de praktijkervaringen met ict bij vijf vmbo-scholen. Naar voren komt dat ict een waardevol onderwijsleermiddel is. Ict-gebruik draagt positief bij aan de motivatie van leerlingen op de beroepsgerichte leerwegen van het vmbo.
Download 'Ict werkt in het vmbo!' [PDF 959 Kb ]

Leren met meer effect Leren met meer effect
januari 2008
Is ict het aangewezen hulpmiddel om ons onderwijs aantrekkelijker en effectiever te maken? Die vraag staat centraal in het unieke onderzoek Leren met meer effect van Kennisnet. Tien scholen voor voortgezet onderwijs voeren een onderwijsexperiment uit met ict, dat aansluit bij hun onderwijsvisie en ambitie. Kennisnet stelt de scholen in staat om in flankerend onderzoek antwoord te krijgen op de vraag: wat werkt wel en wat werkt niet met ict?
Download 'Leren met meer effect'

Kennis van Waarde maken Kennis van Waarde Maken
januari 2008
Kennis van Waarde Maken is de eerste publicatie in de Kennisnet onderzoeksreeks. In 'Kennis van Waarde Maken' wordt een toelichting gegeven op de context, het kader en de condities voor het indienen van onderzoeksvoorstellen. Uitgangspunten van het onderzoeksprogramma Kennis van Waarde Maken zijn dat het moet gaan om maatschappelijk relevant onderzoek, naar rendabel ict-gebruik, gemeten aan hoogwaardige wetenschappelijke standaards.
Download 'Kennis van Waarde Maken' [PDF 1201 Kb ]
© Kennisnet | Disclaimer | Over ons | Contact